Ga naar de hoofdcontent Pijl naar rechts pictogram
Lucas de Haar
Lucas de Haar

Eindwerk

Not your data

De hoeveelheid data die door internetplatforms en de achterliggende bedrijven wordt verzameld is immens. Deze wordt niet alleen gebruikt voor onschuldige doeleinden zoals het personaliseren van advertenties. Zo maakt Facebook gebruik van deze data om een angstaanjagend accurate dataset bij te houden die onze sociale interacties en persoonlijke informatie vastlegt. Zo kunnen we worden geanalyseerd en gemanipuleerd om bijvoorbeeld meer tijd op een platform door te brengen. Maar ook onze overtuigingen, ons wereldbeeld en onze perceptie van wat waar en onwaar is, worden hierdoor beïnvloedbaar. Dit heeft grote gevolgen voor de maatschappij en het individu. Ieders tijdlijn op Facebook is een gepersonaliseerde schijnwerkelijkheid. Wanneer je klimaatverandering googelt, is het resultaat afhankelijk van je locatie en persoonlijke data. Dit alles heeft grote invloed op de democratie en de samenleving. Wanneer je als gebruiker je data wilt beschermen, moet dit vaak met een omweg of door gebruik te maken van een functie die ontworpen is om tijdrovend en frustrerend te zijn. Met behulp van de wet en door meer bewustzijn bij gebruikers te creëren kan dit misbruik van onze data aan banden worden gelegd. Alleen dan kan de mens weer als mens worden behandeld en niet worden verkocht als product.

De door mij ontworpen tool maakt gebruik van generatieve kunst om de data te visualiseren, terwijl de gebruiker zich op het internet bevindt, om inzicht en transparantie te bieden. Dit creëert ook bewustzijn bij de gebruiker wanneer hij ziet hoeveel data zijn veel bezochte webpagina’s van hem vastleggen, zet dit aan tot nadenken. De visualisaties zijn gestileerd om ook visueel aantrekkelijk te zijn, om de gebruiker aan te sporen steeds verschillende websites te onderzoeken.

De video die ik heb gecreëerd maakt gebruik van geanimeerde visualisaties om de context van deze data kenbaar te maken. Deze visualisaties zijn geanimeerd om zo meer emotie op te roepen in contrast met de zeer feitelijke data visualisaties.   

Scriptie

In mijn scriptie verken ik de invloed van de digitale wereld op de waarneming van de werkelijkheid. Hierin focus ik me met name op de invloed van fake-news en de aandachtseconomie. In mijn scriptie concludeer ik dat grafisch ontwerpers bij kunnen dragen aan het inzichtelijk maken van de verborgen systemen die gebruikt worden om ons gedrag te beïnvloeden en daarmee ook ons wereldbeeld. Tech bedrijven maken in toenemende mate keuzes voor ons.

Visie

Gedurende mijn studie heb ik altijd interesse gehad in complexe systemen. In mijn werk tracht ik deze complexe systemen begrijpelijk en invoelbaar te maken. Door middel van data visualisaties en bewegend beeld. In het ontwerpproces word ik geleid door mijn experimentele werkhouding om vernieuwende en toepasselijke ontwerpen te realiseren. 

Het onderwerp is zeer urgent. De hoeveelheid data die over ons wordt verzameld is immens. Algoritmes kunnen deze data analyseren en gebruiken om onze ervaring online te personaliseren. Dit klinkt onschuldig of zelfs praktisch maar kent veel neveneffecten. Het zorgt ervoor dat internetgebruikers in een echokamer terechtkomen. Op sociale media zien ze berichten die overeenkomen met hun opvattingen en politieke overtuiging. Fake-news wordt vaker gedeeld en wordt dus ook door het algoritme vaker aangeraden. In combinatie met het echokamer-effect heeft dit een toename in segregatie tot gevolg. Daarnaast zijn gebruikers het product geworden. De verkoop van data is de bron van inkomsten voor bedrijven. Dit motiveert deze bedrijven om gebruikers zo lang mogelijk op hun platform te houden. Dit wordt bereikt door middel van sluwe trucs en psychologische beïnvloeding. Deze praktijken maken het internet verslavender en steeds minder gericht op de gebruiker en meer op winst. Tot slot blijft al deze data voor onbepaalde tijd opgeslagen. Grote hoeveelheden data kunnen serieuze gevaren tot gevolg hebben. Zo kan het profiel van een gebruiker niet alleen worden gebruikt voor het aanraden van advertenties maar ook voor het beïnvloeden van verkiezingen of het trainen van AI. Zo wordt de gebruiker in feite een moderne slaaf onderhevig aan de grote tech-bedrijven.

Doel

Mijn doel is om mensen inzicht te geven in hoe data wordt verzameld en waarvoor deze data kan worden gebruikt. Om zo te zorgen dat gebruikers weer eigenaar worden van hun eigen data en daarmee ook een vrije keus hebben en een eigen wereldbeeld kunnen construeren.

Ambitie

Ik hoop de gebruiker zowel bewust als betrokken te maken. Door de gebruiker de rol te geven van de onderzoeker. Ik onderzoek de omliggende context en maak deze kenbaar. De gebruiker kan vervolgens de consequenties van zijn eigen internetgebruik en privacy keuzes blootleggen en wordt aangespoord deel uit te maken van de campagne van The Privacy Collective. Link: https://theprivacycollective.nl/ 

 

Deze pagina is voor het laatst gewijzigd op 8 februari 2021

Sta jij op deze pagina? En heb je een opmerking? Mail naar de redactie.