Je eigen weg volgen met hoornist Stefan Blonk
In 2014 gooide docent hoorn Stefan Blonk het roer flink om. Na vijfentwintig jaar eerste hoornist te zijn geweest bij Het Gelders Orkest, stopte docent hoorn Stefan Blonk bij zijn belangrijkste werkgever en besloot zich nog meer dan eerst te gaan richten op de 18e-eeuwse natuurhoorn en op kamermuziek. Zo ging hij vaker in ensembles spelen en startte hij zijn eigen bedrijf. Hij verkoopt historische instrumenten, mondstukken en tassen. In zijn lessen bij de bachelor- en de masteropleiding Klassieke Muziek pleit hij voor creativiteit en je eigen weg volgen.
Het verleggen van zijn eigen werkzaamheden past volgens Stefan goed bij het uitgangspunt van ArtEZ, waar hij al sinds 1990 parttime lesgeeft. “Bij ArtEZ staat de vrijheid om jezelf te zijn voorop, dat vind ik mooi. Die vrijheid had ik niet toen ik aan het conservatorium in Den Haag studeerde. Je krijgt hier veel meer de ruimte om echt te ontdekken waar jouw passie ligt.”
In zijn tijd gold ‘conservatorium – auditie – orkest’ ook als de enige route. Dat is veranderd, mede omdat er minder orkesten zijn. “Studenten moeten flexibeler zijn. Ik heb door mijn studenten geleerd dat de weg die ik heb genomen niet de enige weg is. Het orkest heeft me veel gebracht, maar ben blij met een tweede carrière.”
Ambassadeur van een historisch instrument
Zijn hart ligt bij de geschiedenis van de hoorn, al vanaf het begin. Min of meer willekeurig kreeg hij als kind het koperinstrument in handen gedrukt. Op zijn 14e speelde hij dwarsfluit en meldde zijn moeder hem aan voor het Hofstads Jeugdorkest. “Er was een wachtlijst voor de dwarsfluit, de voorzitter had hoorns nodig. Ik kende het instrument niet, maar was meteen gefascineerd.” Hij kreeg Ab Koster als docent en het klikte tussen hen. “Toen Koster natuurhoorn begon te spelen, vond ik dat interessant. Later, in mijn conservatoriumtijd, hoorde ik het Orkest van de Achttiende Eeuw. Meteen daarna kocht ik een natuurhoorn. Niet om erbij te horen, maar puur uit enthousiasme.”
In zijn vierde conservatoriumjaar werd Stefan gebeld door dirigent Frans Brüggen van het Orkest van de Achttiende Eeuw. Of hij kon invallen met de natuurhoorn. Hij deed mee en is blijven meedoen. “De natuurhoorn is niet alleen een voorloper van de ventielhoorn, maar echt een ander instrument. Het is prachtig om te ontdekken hoeveel er vervolgens in de 19e eeuw mee geëxperimenteerd is, heel divers, onder meer met verschillende ventielen.”
Nu verkoopt hij varianten als de barokhoorn en de pistonhoorn. “Brüggen heeft eens gezegd dat we ambassadeurs van ons instrument moeten zijn. Ik ben een stap verder gegaan door ze ook te verkopen, haha.”
De student zoveel mogelijk zelf laten ontdekken
Als docent heeft Stefan zich in de loop der jaren ontwikkeld en weet hij hoe hij het beste uit een student kan halen. “In het begin deed ik mijn leraar op het conservatorium na. Een beetje streng, op zich niet slecht. Maar nu probeer ik de antwoorden meer uit de studenten te laten komen. De hoorn is een heel fysiek instrument. Dan vraag ik: hoe voelt dat? Dat onder woorden brengen is belangrijk. Ik laat de student het zoveel mogelijk zelf ontdekken, dan blijft het hangen.”
Hij is blij dat er op de opleiding meer aandacht is voor de lastige kanten van het vak. Bij podiumangst kreeg hij vroeger één tip: diep ademhalen. Daar moest hij het mee doen. “Dat is gelukkig veranderd. Ik geef auditietraining. Dan kijk je naar: hoe kom je op, wat voel je, wat gebeurt er. Je doet een auditie na, zodat je die ervaring alvast meekrijgt.”
Geef creativiteit ruimte en het ambachtelijke niveau stijgt
Stefan is anders gaan kijken naar de rol van creativiteit. “In het verleden stond het ambacht van het spelen voorop. De creativiteit was van minder belang.” Nu stimuleert hij in zijn lessen de creativiteit meer en heeft hij iets minder aandacht voor het ambachtelijk spelen. “Ik merk namelijk dat als creativiteit de ruimte krijgt, het ambachtelijke niveau ook stijgt.”
In de wereld van de Oude Muziek, gericht op uitvoering op authentieke wijze, is volgens Stefan ook meer ruimte voor creativiteit. Hij ziet daar de toekomst in, binnen het werkveld. “De beweging van de Oude Muziek heeft iets in gang gezet dat onomkeerbaar is. Zonder die beweging is klassieke muziek ten dode opgeschreven. Er zijn veel orkesten verdwenen en dat zal nog meer gaan gebeuren, maar het biedt ook kansen. Er kunnen nieuwe wegen ingeslagen worden.” Als voorbeeld noemt hij oud-student Marinka Kluiver. “Zij volgde haar passie door te kiezen voor theater en muziek, onder meer bij KASKO. Heel mooi.”
Volg Stefan Blonk
Website (waar je ook de hoorns kunt bekijken die Stefan verkoopt)