Voor veel mensen zijn memes iets wat je tussendoor op je telefoon ziet. Voor Gaia Cesarin zijn ze het vertrekpunt van haar afstudeerproject bij de master Critical Fashion Practices. Tijdens ArtEZ finals presenteert ze kleding die digitale cultuur zichtbaar maakt.

Voordat Gaia naar ArtEZ Kwam, volgde ze een bachelor Fashion Design in Venetië. Daar kreeg ze, zoals veel modestudenten, een duidelijk beeld voorgeschoteld van hoe een succesvolle toekomst eruit zou moeten zien. “In veel modeopleidingen krijg je het idee dat je voor een groot modehuis moet werken. Dat dat het einddoel is. Aan het einde van mijn bachelor voelde ik steeds sterker dat dat niet bij mij paste.”
Ze ging op zoek naar iets anders en kwam uit bij de master Critical Fashion Practices. Zonder precies te weten wat ze kon verwachten. “Ik dacht eerst dat de master veel meer over duurzaamheid zou gaan. Dat zit er ook in, maar het is veel breder. Pas toen ik begon, ontdekte ik hoeveel ruimte er is om je eigen richting te ontwikkelen. Het was niet wat ik verwachtte. Maar het bleek precies te zijn wat ik nodig had.”
“Ik probeer kleding te maken die communiceert. Kleding die vragen oproept over hoe verweven ons leven eigenlijk is met digitale cultuur.”
Voor haar afstudeerproject onderzoekt Gaia hoe kleding kan functioneren als een archief van digitale cultuur. Het onderwerp komt voort uit vragen waar ze al jaren mee bezig is. “Ik probeer kleding te maken die communiceert. Kleding die vragen oproept over hoe verweven ons leven eigenlijk is met digitale cultuur.” Daarbij speelt haar fascinatie voor memes een belangrijke rol. “Ik heb memes altijd interessant gevonden. Ze vertellen veel over hoe mensen denken, communiceren en betekenis geven aan dingen. Toen ik hier begon, ontdekte ik dat ik die interesse ook als kritisch onderwerp mocht gebruiken. Dat voelde als een bevrijding.”
Ze noemt haar werk speculatieve archieven. “Het is eigenlijk onmogelijk om digitale cultuur echt te materialiseren. Zodra je dat probeert, maak je iets nieuws. Daarom noem ik het speculatieve archieven. Alles is gebaseerd op die onmogelijkheid.” Van 3 t/m 5 juli presenteerde Gaia verschillende werken tijdens de tentoonstelling Fray; Unpicking Fashion bij Galla Studios in Amsterdam. Sommige stukken bewegen zich meer richting kunst, andere zijn draagbaar. Samen vormen ze een onderzoek naar de vraag wat er gebeurt als online cultuur een fysieke vorm krijgt.


“Toen ik net aan de master begon, merkte ik dat ik nog veel ideeën meenam uit de commerciële modewereld. Ik had steeds een stem in mijn hoofd die zei dat alles perfect moest zijn. Dat het er perfect uit moest zien. Dat soort dingen. Ik ben altijd een perfectionist geweest, maar hier ben ik meer gaan denken: laten we kijken wat er gebeurt. Dat was voor mij een grote verandering. Eerst wilde ik vooral coole dingen maken. Na het eerste jaar werd ik veel meer geïnteresseerd in het proces zelf. Nu gaat het mij minder om de vorm en meer om de inhoud en de relatie tussen het object en wat het vertelt.”
"Je kunt onderzoeken wat belangrijk is voor jou en daar een praktijk omheen bouwen."
Volgens Gaia laat de master zich niet vangen in één vaste definitie. Juist dat maakt de opleiding bijzonder. “Het gaat over ruimte en tijd krijgen om te onderzoeken wat jij wilt doen. Je bouwt aan je eigen critical fashion practice, maar er zijn heel veel manieren om dat in te vullen. Ik had nooit gedacht dat memes onderdeel van mijn modepraktijk zouden worden. Maar hier ontdekte ik dat dat gewoon kan. Je kunt onderzoeken wat voor jou belangrijk is en daar een praktijk omheen bouwen.”
Na haar afstuderen wil Gaia blijven onderzoeken, schrijven en maken. “Ik heb veel vragen over de toekomst, maar ik ben eigenlijk blij dat ik die vragen heb. Als ik deze master niet had gedaan, was ik waarschijnlijk gewoon voor een bedrijf gaan werken zonder ergens vragen over te stellen. Nu kijk ik heel anders naar mode, naar cultuur en naar wat ik zelf wil maken. Dat neem ik mee in alles wat hierna komt.”
