In memoriam Wilma Sommers

In de nacht van vrijdag op zaterdag is Wilma Sommers (1960) in Amsterdam verdronken. Rauw was het bericht, meedogenloos het feit, twijfelachtig de eer om haar hier met enkele woorden te gedenken. Met haar dood verliest de opleiding Product Design een gepassioneerd en inspirerende coördinator en docent, maar bovenal een bijzondere persoonlijkheid.

Some dream. Some do. Some do both. Het was het motto, ontleend aan een Marlboro-campagne, dat zij zichzelf, de docenten en studenten voorhield. De droom bestaat niet zonder de daad. Daden zijn nutteloos als ze niet door een droom worden voortgedreven. Toen Wilma mij vroeg om theorielessen te gaan geven bij de opleiding Product Design, wilde ik van haar weten waarover die volgens haar moesten gaan. Haar antwoord was kort en direct: maakt me niet uit, als ze maar betrekking hebben op je eigen passie voor het vak. Dat was geen gebrek aan interesse, betrokkenheid of onderwijsvisie. In tegendeel, het was haar volste overtuiging dat een goede docent, een gepassioneerde docent is, handelend vanuit een uniek perspectief op de wereld en op het vakgebied. Zo wist ze in de twaalf jaren dat ze leiding gaf aan de opleiding een bijzonder en evenwichtig team van docenten samen te stellen waarin ieder met zijn of haar eigen kennis, kunde en gedrevenheid studenten voorbereidt op het brede vakgebied van de productontwerper. Ze voelde zich tot in al haar vezels verantwoordelijk voor het docententeam en de studenten. Het begrip ‘verantwoordelijkheid’ kreeg voor mij een geheel nieuwe dimensie toen ik als lid van het docententeam de eerste studentenbeoordeling onder leiding van Wilma mocht bijwonen. Zelden zag ik iemand die met zoveel verantwoordelijkheidsgevoel toezag op de kwaliteit van de gestelde opdrachten, op de potentie van het gerealiseerde studentenwerk en op de mogelijkheden en beperkingen om het individuele talent te doen ontluiken. Ze schroomde daarbij niet om de studenten ongemakkelijke vragen te stellen: Leuk gedaan, maar wat is je werkelijke droom? Goed gedroomd, maar waar zie ik de daad? Het leken soms kruisverhoren met als doel de ultieme waarheidsvinding: is de student in staat zijn ambities waar te maken.

Wilma was een mens van vragen. Vragen die steeds cirkelden om de kale essentie: Wat doen we hier? Waarom op deze manier? Wie helpen we hiermee? Wie haar antwoordde moest op zijn hoede zijn. Antwoorden waren voor haar al snel te makkelijk, te kort door de bocht, te politiek, te institutioneel, te ideologisch. Een sluitend antwoord was voor haar uiteindelijk minder interessant dan een uitdagende vraag. Lang stelde Wilma de vragen als ontwerper/kunstenaar. Als initiator van de zogenaamde Oktoberrevolutie, stond ze in jaren tachtig aan de basis van een nieuwe generatie Nederlandse ontwerpers die het destijds dominante modernistische gedachtegoed kritische bevroeg. Samen met Hester Oerlemans initieerde ze eind jaren negentig Bar Slecht (“is af en toe en altijd ergens anders”): een mobiele bar in de vorm van een oude Mercedes die menig desolate stedelijke locatie omvormde tot een uniek evenement. Ze ontwierp meubels, realiseerde diverse kunstwerken in de openbare ruimte, was betrokken bij diverse kunstevenementen veelal in samenwerking met andere kunstenaars.

Eenmaal coördinator van de opleiding Product Design nam ze radicaal afstand van haar werk. Ze stortte zich met ziel en zaligheid op het ontwerponderwijs. Daar leerde ze haar studenten kritische vragen te stellen, te durven dromen, te leren doen.

Namens de afdeling Product Design,

Jeroen van den Eijnde

Vormgeving

Inhoud:

In memoriam Wilma Sommers

Navigatie:

Opleidingskeuze: